Iberonews 2024-05-18

W dzisiejszym podsumowaniu tygodnia piszemy m.in. o uznaniu transpłciowości za chorobę psychiczną w Peru, rozrastaniu się sektora prywatnego na Kubie czy o… obwinianiu koncertu Madonny za powodzie na południu Brazylii. Zapraszamy do lektury!

Ekwador odrzucił propozycję Meksyku w sprawie unormowania stosunków

#Ekwador #Meksyk

Relacje między Ekwadorem a Meksykiem wciąż nie wróciły do normalności po ataku przez ekwadorską policję na ambasadę Meksyku. Natomiast w zeszłym tygodniu Daniel Noboa ostatecznie odrzucił warunki Meksyku w sprawie normalizacji stosunków pomiędzy państwami. Sprowadzały się one głównie do wydania byłego wiceprezydenta Ekwadoru Meksykowi. W trakcie swojej zeszłotygodniowej wizyty we Francji Daniel Noboa odrzucił tę propozycję. Stwierdził, że choć zależy mu na normalizacji stosunków, to nie jest są one warte wypuszczenia na wolność “kryminalisty” jakim jest Jorge Glas. Tak więc wszystko wskazuje na to, że konflikt pomiędzy tymi dwoma państwami rozwiąże dopiero MTS.

Źródła:

https://elpais.com/mexico/2024-05-17/noboa-se-niega-a-retomar-las-relaciones-bajo-las-condiciones-de-lopez-obrador-no-le-entregaremos-un-criminal.html

Autorka: Justyna Kleczkowska

Oficjalna/prywatna podróż Javiera Milei z wiecem VOXu w tle

#Javier Milei #Argentyna #Hiszpania

W czwartek samolot z prezydentem Argentyny na pokładzie wylądował na madryckim lotnisku, rozpoczynając wizytę, która przez władze hiszpańskie określana jest jako prywatna, w Argentynie zaś – jako oficjalna. Javier Milei w czasie swojego pobytu nie spotka się z przedstawicielami hiszpańskich władz – ani z królem Filipem VI, ani tym bardziej z rządem Pedro Sáncheza, z którym dwa tygodnie temu spektakularnie się pokłócił: minister transportu Hiszpanii, Óscar Puente podczas rozmowy ze studentami zasugerował, że prezydent Milei w czasie swojej kampanii prezydenckiej “zażywał substancje”, na co Milei odpowiedział atakiem frontalnym, oskarżając cały hiszpański rząd o “narażanie bezpieczeństwa hiszpańskich kobiet” oraz niesienie “biedy i śmierci” poprzez “akceptację nielegalnej migracji” i inne polityki rządu.  Głównym punktem aktualnej wizyty Javiera Milei w Hiszpanii będzie udział w wiecu skrajnie prawicowej partii Vox, którym otwiera ona swoją kampanię przed wyborami do Parlamentu Europejskiego.

Źródła:

https://elpais.com/argentina/2024-05-16/milei-viaja-a-espana-para-participar-en-un-acto-de-vox-y-reunirse-con-empresarios.html?fbclid=IwZXh0bgNhZW0CMTAAAR206bni6_lDHFoINJqVotBxKfcRVRPASzzSOKKtEi7wDQNgMrevUalnYXM_aem_AaBcvFtAACduHyVp3MXqBTMNHR-tSmWO83vhV0rM_uMPccdnVQA5k1QF__RE_xR2OVt5zEf0RUIHQFgWtHbedG-a https://elpais.com/argentina/2024-05-04/milei-ataca-al-presidente-espanol-pedro-sanchez-ha-puesto-en-riesgo-a-las-mujeres-espanolas-permitiendo-la-inmigracion-ilegal.html

Autorka: Barbara Midziak

Zmiany w chilijskim systemie ubezpieczeń zdrowotnych

#Chile

Parlament chilijski przyjął ustawę regulującą system prywatnych ubezpieczeń zdrowotnych (Isapres), obniżając obowiązujący górny pułap składek. Dodatkowo korzystającym z Isapres zostanie zwrócona część środków, które odkładali w ramach prywatnych funduszy. Nowe ustawodawstwo bazuje na wyroku Sądu Najwyższego kraju, według którego obowiązujący uprzednio system składek pobierał za dużo środków z rąk Chilijczyków. Nowe ustawodawstwo wsparte zostało zarówno przez polityków rządu, jak i opozycję konserwatywną.

Z Isapres korzysta między ⅕, a ⅙ obywateli kraju. Półprywatny system opieki zdrowotnej został wprowadzony w połowie rządów Augusto Pinocheta Ugarte. Niektórzy ów systemowi przypisują winę za nieproporcjonalnie wysokie wydatki państwowe na służbę zdrowia w podłużnym kraju. Chilijski system opieki zdrowotnej uznawany jest za system bardzo dobrej jakości, szczególnie na tle regionu. Dostępność do niego jest jednak dla części populacji bardzo słaba.

Źródła:

https://cooperativa.cl/noticias/pais/salud/isapre/congreso-despacho-la-ley-corta-de-isapres/2024-05-13/160641.html

https://www.latercera.com/campuslt/noticia/en-que-consiste-la-ley-corta-de-isapres/ZJDRTWTJGZCABO43TC7X253AUU/

Autor: Jan Paradowski

Masowe protesty w Kostaryce

#Kostaryka #protesty #Rodrigo Chaves

W środę w Kostaryce odbyły się masowe protesty sektoru produkcyjnego. Na ulice wyszły tysiące osób pracujących w branży rolniczej, turystycznej, budowlanej i transportowej, żeby zamanifestować swój sprzeciw wobec polityki rolniczej i monetarnej prezydenta Rodrigo Chavesa. Ich zdaniem polityka rządu negatywnie wpływa na zatrudnienie oraz konkurencyjność w kraju. Manifestacja pokojowo przeszła ulicami stolicy kraju, San Jose, i zbiegła się z obchodami Kostarykańskiego Dnia Rolnika (Día del Agricultor Costarricense).

Źródła:

https://www.dw.com/es/sectores-productivos-protestan-masivamente-en-costa-rica/a-69091943 

https://www.msn.com/es-es/dinero/noticias/sectores-productivos-protestan-contra-las-políticas-monetarias-y-agrícolas-en-costa-rica/ar-BB1msLv7

Autorka: Klaudia Dink

Morderstwo dyrektora więzienia w Bogocie

#Kolumbia #morderstwo #przestępczość #Bogota

W czwartek zamordowany został pułkownik Ëlmer Fernández, który kierował administracją więzienia La Modelo w Bogocie. Dyrektor wracał samochodem do domu z pracy, kiedy do auta podjechał motocykl, z którego oddano kilka strzałów. Jedna z kul trafiła pułkownika w głowę. W maju Fernández otrzymywał groźby w związku z organizowaniem przez niego transportu niebezpiecznego więźnia oraz w związku z wzmożonymi działaniami przeciwko niemu (m.in. przeszukania). Nie były to jedyne groźby, jakie otrzymał w swojej karierze – w roku 2023 Ministerstwo Sprawiedliwości ogłosiło nawet w więzieniu stan wyjątkowy z powodu pogróżek otrzymywanych przez dyrektora.

Źródła:

https://www.infobae.com/colombia/2024/05/16/asesinaron-al-director-de-la-carcel-la-modelo-de-bogota-habia-recibido-amenazas-de-muerte/https://www.infobae.com/colombia/2024/05/16/asi-amenazaron-al-director-de-la-modelo-antes-de-ser-asesinado-si-vuelve-a-meter-requisa-en-el-patio/

José Rubén Zamora przejdzie na areszt domowy?

#Gwatemala #José Rubén Zamora

W środę  gwatemalski sąd zdecydował o przejściu prominentnego dziennikarza, José Rubéna Zamory, na areszt domowy w sprawie rzekomego prania pieniędzy. Zamora został aresztowany w 2022 roku w czasie rządów poprzedniego prezydenta, Alejandro Giammatteiego, o którym wypowiadał się krytycznie. O sprawie pisaliśmy rok temu.

Aktualnie przeciwko dziennikarzowi toczą się aż trzy równoległe procesy, tak więc Zamora pozostanie w areszcie – w pozostałych dwóch sprawach nie zapadła decyzja o zmianie trybu aresztu.

Źródła:

https://www.france24.com/es/américa-latina/20240516-guatemala-tribunal-concede-arresto-domiciliario-al-periodista-josé-rubén-zamora-pero-seguirá-preso

Autorka: Barbara Midziak

Kubański rząd zapewnia, że sektor prywatny będzie się rozrastał

#Kuba #Miguel Díaz-Canel

Prezydent Kuby Miguel Díaz-Canel zapewnił, że sektor prywatny kraju będzie się rozrastał. Taką deklarację złożył w wydzie z francusko-hiszpańskim dziennikarzem Ignacio Ramonetem opublikowanym w rządowym dzienniku Granma. Małe i średnie firmy prywatne mogą działać na Kubie od sierpnia 2021 roku. W ciągu pierwszego miesiąca zarejestrowano ich w kraju około 9 tysięcy. W wywiadzie Díaz-Canel podkreślił, że przedsiębiorstwa te “są mniejsze, działają w bardziej elastyczny sposób, przez co wkład i dynamika jaki mogą wnieść do ekonomii jest bardzo ważny”. Zaznaczył przy tym, że sektor prywatny ma być jedynie dodatkiem do państwowego.

Źródła:

https://es-us.finanzas.yahoo.com/noticias/sector-privado-seguirá-ampliándose-cuba-153914314.html

https://www.granma.cu/cuba/2024-05-15/cuba-no-se-ha-quedado-cruzada-de-brazos-nunca

Autorka: Klaudia Dink

Osoby transpłciowe uznane za chore psychicznie

#Peru #prawa osób LGBTQ+

Pomimo wyeliminowania transpłciowości i homoseksualizmu z listy chorób przez WHO, peruwiańskie Ministerstwo Zdrowia sklasyfikowało osoby transpłciowe jako chore psychiczne. Wytłumaczeniem decyzji jest rzekome ułatwienie dostępu do darmowego leczenia psychologicznego. Rozporządzenie to wywołało falę protestów w piątek 17 maja – Międzynarodowy Dzień Walki z Homofobią.

Źródła:

https://apnews.com/world-news/general-news-312010b8db67bcd22c4127431385bc24 

https://elpais.com/america/2024-05-14/el-gobierno-de-dina-boluarte-clasifica-a-las-personas-trans-como-enfermos-mentales.html#

Autorka: Zuzanna Towarek

Brazylijscy ewangelicy twierdzą, że powodzie spowodował… koncert Madonny

#Brazylia #powodzie

4 maja Madonna zagrała koncert w Rio de Janeiro, który był zwieńczeniem jej ostatniej trasy koncertowej. Wystąpienie gwiazdy spotkało się z krytyką ze strony ewangelików i prawicowych celebrytów. Według nich koncert miał zawierać w sobie elementy satanistyczne i stanowić bezpośredni atak na wiarę chrześcijańską. Pojawiły się również komentarze, że to „rozwiązłość” Madonny stanowila „obrazę Boga” i wywołała tym samym ogromne powodzie w Rio Grande do Sul. Mówca motywacyjny Pablo Marcal stwierdził, że koncert Madonny „był brakiem szacunku dla Brazylijczyków, którzy toną i umierają”.

Źródła:

Autorka: Joanna Wieczorek

Korekta: Klaudia Dink

Autorami tekstów są członkowie Koła Naukowego Ameryki Łacińskiej i Karaibów UW.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *