,,Nie poddamy się” – brazylijskie społeczności rdzenne walczyły o swoje prawa podczas obozowiska Tierra Libre

Brazylijska ludność rdzenna ma dość. W zeszłym tygodniu, od środy do piątku (24-26.04), odbyło się coroczne obozowisko „Tierra Libre”, w którym przez 3 dni społeczności rdzenne z całego kraju maszerowały przez Brasilię i rozbijały obozowisko w różnych miejscach stolicy. W tym roku jednak impreza była wyjątkowa, bo oprócz przypomnienia o swojej obecności ludności protestowały przeciwko reformom wprowadzonym przez nowego prezydenta, Jaira Bolsonaro.

Odkąd 1 stycznia Bolsonaro objął stanowisko prezydenta kraju, niekorzystna już sytuacja rdzennych Brazylijczyków znacznie pogorszyła się. Spowodowały to przede wszystkim dwie reformy. Jedną z nich jest plan asymilacyjny Bolsonaro, który zagraża ziemiom, na których żyją społeczności rdzenne. Te zarzucają Bolsonaro, że chce w imię postępów gospodarczych dokonać eksterminacji rdzennych Brazylijczyków i zniszczyć naturalne bogactwo kraju.

Plan prawicowego prezydenta zakłada oddanie rolnikom dostępu do większej ilości ziem oraz zmniejszenie ilości przepisów chroniących środowisko. Jednym z jego pierwszych działań po objęciu urzędu na początku bieżącego roku była likwidacja organizacji ds. ludności rdzennych FUNAI. Prawo do wyznaczania terenów pod rolnictwo oddał Ministerstwu Rolnictwa, a inne funkcje organizacji nowoutworzonemu Ministerstwu Kobiet, Rodziny i Praw Człowieka, które objął ewangelicki pastor. Ponieważ ludności rdzenne stanowią jedynie 1% społeczeństwa, a zajmują 13% terytorium kraju, Bolsonaro uważa, że są one za małą grupą na tak duży teren. W związku z tym chce też zmiany granic rezerwatów naturalnych. Według niego rolnictwo oraz budowa kopalni w rezerwatach pomoże w asymilacji żyjących tam często w biedzie plemion rdzennych. Jednak wcześniej, zgodnie z brazylijską konstytucją, społeczności rdzenne nie miały prawa do prowadzenia działalności rolniczej na terenach objętych ochroną, a kopalnie mogły być prowadzone wyłącznie za zgodą kongresu, więc de facto ten 1% społeczeństwa wcale nie był w stanie zarabiać na ziemi, na której mieszkał. Oznacza to też, że na planowanych ulgach Bolsonaro skorzystałyby nie same społeczności rdzenne, a duże przedsiębiorstwa rolnicze i wydobywcze.

Społeczności rdzenne protestowały również przeciwko decyzji Bolsonaro, by zlikwidować stanowisko Specjalnego Sekretarza ds. Zdrowia Ludności Rdzennych (SESAI), który wcześniej nadzorował dostęp do służby zdrowia dla tych ugrupowań. Teraz zajmują się tym samorządy.

Protestujący okupowali tereny wokół budynków rządu, zwracając na siebie uwagę swoimi tradycyjnymi strojami, pióropuszami oraz farbami. Protestowali pokojowo: grając na bębnach, śpiewając, paląc szałwię. Niektórzy z nich skoczyli do stawu otaczającego budynki rządowe. Na czele marszu widniał transparent „ani jedna kropla więcej rdzennej krwi”. Przedstawicielom ponad 300 grup rdzennych (łącznie ok. 2000 osób) udało się zablokować miasto na 3 godziny, a co za tym idzie, zwrócić uwagę rządu, który wyraził chęć zorganizowania spotkania z przedstawicielami społeczności, jak tylko otrzyma oficjalny dokument z ich żądaniami.

Ludności rdzenne czują się zaatakowane, zarówno przez sam rząd, jak i z powodu ataków na ich członków, które po objęciu stanowiska przez Bolsonaro zdarzają się coraz częściej. Jednak nie poddają się. Walczymy o nasze prawa od pięciu wieków, więc nie poddamy się w cztery lata – skomentowała sytuację Sonia Guajajara, koordynatorka Brazylijskiej Organizacji Ludności Rdzennych (APIB).

Źródła:
https://uk.reuters.com/article/us-brazil-indigenous/brazils-indigenous-tribes-protest-bolsonaro-assimilation-plan-idUKKCN1S22B5
https://www.aljazeera.com/news/2019/04/indigenous-groups-brazil-march-land-rights-190426193925569.html
https://www.theguardian.com/world/2019/apr/24/brazil-indigenous-people-bolsonaro-protest
https://farm5.staticflickr.com/4251/35116535616_f4000a34ee_b.jpg („Angela – Reserva nacional Matsés” by Michiel van Nimwegen)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *